Ervaringswerk versterken in een superdiverse samenleving
Ervaringswerkers ondersteunen vanuit hun eigen ervaringen anderen en versterken zo de toegang tot grondrechten in sectoren zoals zorg, onderwijs en welzijn. Ondanks hun maatschappelijke meerwaarde wordt hun potentieel nog beperkt door onder meer gebrek aan erkenning, versnippering en onderwaardering. Dit project onderzoekt hoe ervaringswerk in Vlaanderen en Brussel versterkt kan worden en vertaalt inzichten naar concrete aanbevelingen voor praktijk, onderwijs en beleid.
Ervaringswerkers zijn belangrijk in domeinen zoals (geestelijke) gezondheidszorg, onderwijs, sociale dienstverlening en integratie. De termen ‘ervaringswerker’ of ‘ervaringsdeskundige’ verwijzen hier naar mensen die vanuit hun eigen ‘ontwrichtende ervaring’ anderen begeleiden en toegang tot sociale grondrechten vergemakkelijken.
In een context van polarisering en vermaatschappelijking van zorg, welzijn en integratie, kan ervaringswerk één van de sleutels zijn tot sociale rechtvaardigheid. Echter, uit 24 voorgesprekken kwamen vijf vraagstukken naar voren: gebrek aan evenwaardige erkenning van ervaringskennis, fragmentatie van ervaringswerk, de behoefte aan een generieke maar ook gedifferentieerde opleiding voor ervaringsdeskundigen, onderwaardering op de werkvloer, gebrek aan mainstreaming en een nog beperkte invloed op beleid.
Deze vraagstukken belemmeren het volledig potentieel van ervaringswerk. Daarom stellen we in dit project twee werkpakketten voor die verkennend onderzoek doen naar de werking, uitdagingen, krachten en voorwaarden van sterk ervaringswerk in een superdivers Vlaanderen en Brussel.
Werkpakket 1 kijkt naar hoe men ervaringswerker wordt en welke soorten kennis en ervaring daarin spelen vanuit het principe van kruispuntdenken. Hieruit halen we domeinoverschrijdende inzichten, gebundeld in een kompas-boekje met krachtlijnen voor superdivers(e) ervaringskennis en – werk, dat tevens input biedt voor een revisie van de conceptnota ervaringswerk van de Cluster SAW binnen Odisee. Werkpakket 2 onderzoekt uitdagingen, krachten en toekomstperspectieven van werken met ervaringskennis binnen het domein van armoede en sociale uitsluiting, en in hoger onderwijs, en levert aanbevelingen voor het versterken van ervaringswerk op de werkvloer.